Hệ sinh dục nữ gồm hai buồng trứng, hai vòi tử cung, tử cung, âm đạo và bộ phận sinh dục ngoài.

Biểu mô buồng trứng thường là biểu mô vuông đơn, đôi khi có dạng lát đơn

Màng trắng là lớp mô liên kết đặc nằm dưới biểu mô buồng trứng và tạo màu trắng nhạt cho cơ quan.

Buồng trứng gồm vùng vỏ ở ngoại vi và vùng tủy ở trung tâm, ranh giới giữa hai vùng không rõ.

Vùng vỏ chứa mô liên kết đặc biệt và nhiều nang trứng ở các giai đoạn phát triển khác nhau.

Vùng tủy là mô liên kết chứa nhiều mạch máu, mạch bạch huyết, thần kinh và sợi cơ trơn.

Sau khi sinh, nang nguyên thủy chứa noãn bào I đang dừng ở kỳ đầu của giảm phân I.

Nang nguyên thủy gồm một noãn bào I được bao quanh bởi một lớp tế bào nang dẹt.

Khi nang nguyên thủy chuyển thành nang sơ cấp, màng trong suốt bắt đầu hình thành quanh noãn bào.

Sau rụng trứng, phần nang còn lại biến đổi và tạo thành hoàng thể

Dấu hiệu sớm của nang sơ cấp là tế bào nang từ dạng dẹt chuyển thành dạng vuông.

Nang trứng đặc có nhiều lớp tế bào hạt, màng trong suốt rõ nhưng chưa hình thành hộc nang.

Các khoảng chứa dịch xuất hiện giữa tế bào hạt rồi hợp lại tạo thành hộc nang.

Cumulus oophorus, hay gò noãn, là khối tế bào hạt giữ noãn bào gắn với thành nang.

 Vành tia là lớp tế bào hạt bao quanh màng trong suốt và đi theo noãn khi rụng trứng.

 Vỏ trong có nhiều tế bào chế tiết và mạch máu; vỏ ngoài thiên về mô liên kết và sợi cơ trơn.

Noãn bào I hoàn thành giảm phân I để tạo noãn bào II và thể cực thứ nhất.

Tế bào hạt phì đại và biệt hóa thành tế bào hạt hoàng thể.

Hoàng thể chu kỳ thoái hóa, mô xơ thay thế dần và tạo thành bạch thể.

Niêm mạc vòi tử cung được lót bởi biểu mô trụ đơn gồm tế bào có lông chuyển và tế bào chế tiết.

Nhiều lớp tế bào hạt nhưng chưa có hộc là đặc điểm của nang trứng đặc.

Vỏ trong nằm ngoài màng đáy của tế bào hạt, giàu mạch và có chức năng nội tiết.

Lớp tế bào hạt không có mạch máu; màng đáy ngăn cách lớp này với vỏ trong giàu mạch.

Hộc nang lớn, noãn lệch ngoại vi và gò noãn rõ là các dấu hiệu của nang trứng chín.

Tế bào hạt tạo tế bào hạt hoàng thể, còn tế bào vỏ trong tạo tế bào vỏ hoàng thể.

Hoàng thể là mô nội tiết giàu mạch, gồm các tế bào hoàng thể lớn, bào tương sáng.

Lông chuyển phối hợp với sự co bóp của tầng cơ để vận chuyển noãn và hợp tử về tử cung.

Đoạn bóng có lòng rộng và các nếp niêm mạc cao, phân nhánh phức tạp; đây cũng là vị trí thường xảy ra thụ tinh.

Thành tử cung gồm nội mạc ở trong, lớp cơ tử cung ở giữa và ngoại mạc ở ngoài.

Tuyến tử cung là các tuyến ống đơn, phát triển từ biểu mô bề mặt xuống mô đệm nội mạc.

Lớp chức năng chịu biến đổi theo chu kỳ và bong ra khi hành kinh; lớp đáy được giữ lại để tái tạo.

Giai đoạn tăng sinh diễn ra sau hành kinh, các tuyến còn tương đối thẳng và nội mạc được tái tạo.

Tuyến cong queo, chứa dịch tiết và mô đệm phù nề là đặc điểm của giai đoạn chế tiết.

Sau rụng trứng, progesterone từ hoàng thể làm nội mạc chuyển sang giai đoạn chế tiết từ khoảng ngày 15 đến ngày 28.

Khi không thụ tinh, hoàng thể thoái hóa làm estrogen và progesterone giảm; mạch xoắn co thắt, lớp chức năng thiếu máu và bong ra.